تعیین مرز انواع و حالات گوناگونی ممکن است داشته باشد .به یک اعتبار ،مرزها از رفتارهای کلامی تا غیرکلامی دامنهدارند .بااینحال ،برای آشنایی با انواع مرز میتوان آن را به مرزهای کلامی ،مرزهای فیزیکی ،مرزهای زمانی ،مرز سازی با استفاده از دیگران ،ومرزسازی مبتنی بر حقیقت تقسیم کرد .
- مرزهای کلامی :
زبان اساسیترین مرز است .کلمات معرف شماست .کلمات به دیگران میگوید شما چه کسی هستید،چه اعتقادی دارید ،چه میخواهید و چه نمیخواهید .
نمونههایی از مرزهای کلامی عبارتاند از :
-
-
- خیر ، نمیخواهم این کار را بکنم .
- آره ،میخواهم این کار را بکنم .
- انجام میدهم .
- علاقه دارم .علاقه ندارم .
- گفتهها و ناگفتههای زن و شوهر آنها را به یکدیگر میشناساند .
-
- مرزهای فیزیکی:
زن و شوهر حتی به بهانهی ابراز صمیمیت نباید وارد خلوت شخصی یکدیگر شوند و باید در مواقع لزوم فاصلهای را باهم رعایت کنند .گاه این مرزها در مواقع بحرانهای رابطهای مانند رابطهی فرا زناشویی ،احتمال خشونت فیزیکی ، بیاعتنایی عاطفی ،تبعیض یا محرومیت عاطفی ،و سوءاستفادهی عاطفی اهمیت خاصی پیدا میکند .در چنین مواردی ، گرچه اعتماد دوباره ممکن است عاقلانه نباشد، شرط احتیاط این است که همسر آزردهخاطر به عمل و عکسالعملهای ارتباطی خود ادامه دهد تا مشکل حل شود .گفتن جملات زیر مفید است :
-
-
- من تو را دوست دارم اما به تواعتماد ندارم ، فعلاً نمیتوانم با تو صمیمی باشم تا این قضیه را حل کنم .
- وقتی تو مهربان شوی میتوانیم دوباره صمیمی شویم .
- وقتی نشان میدهی جداً قصد کمک داری ، احساس امنیت میکنم و میتوانم با تو صادق باشم .
- اگر برای این کار شدت عمل نشان بدهی ، نمیتوانم احساس عمیقی به تو داشته باشم .
-
- مرزهای زمانی :
زمان مرز دیگری است که در روابط مشکلاتی ایجاد میکند. گاه برای حل مشکل یا پرداختن به آن به زمان نیاز است. بنابراین ، زن و شوهر باید وقتشناس باشند، شتاب نکنند وبی قرار نباشند. برای نمونه، زن و شوهر میتوانند برای حرف زدن دربارهی موضوعی مهلت معینی – با شروع و پایان مشخص –تعیین کنند، برای رسیدن به برنامهها یا خواستههای خود دورهی زمانی تعیین کنند ،و غیره .
- مرزسازی با استفاده از دیگران :
زن و شوهر باید هنگام معاشرت با دیگران هوای یکدیگر را داشته باشند تا شریک زندگیشان احساس نکند درجه دوم شده است. همینطور، آنها میتوانند برای حل مشکلات خود از دیگران استفاده کنند، حمایت دیگران را جلب کنند، بدون اینکه به آنها اجازهی مداخله درزندگیشان را داده باشند،و برای ایجاد مرز بین خود باهمسرشان از اهلفن کمک بگیرند.
- مرزسازی مبتنی بر حقیقت :
حقیقت مهمترین مرز است .حقیقت مرز وجودی ما را مشخص میکند. دروغ نگفتن، حریص نبودن ،بخشش کردن ،دوست داشتن یکدیگر ،دلسوز بودن، برخی از حقایقاند .تعیین بر اساس حقیقت مصداق بارز این جمله است:«جز راست نباید گفت، هر راست نشاید گفت.»
